Artistiek samenwerkingsproject in Suriname geïnspireerd op IN KLEUR:

“Het zijn hun verhalen. Over hun haren, hun namen, hun voorouders, hun armoede, hun grapjes. Wat wil je nog meer als maker?”
– Sharda Ganga

Voor het eerst is er dit jaar in Suriname een project ontwikkeld geïnspireerd op In Kleur Nederland. Deze zomer (2026) produceerde Urban Myth in samenwerking met Surinaamse partners een afgeleide van hiervan.
We interviewden achteraf Sharda Ganga – schrijfster en regisseur van de speciaal hiervoor geschreven voorstelling, getiteld De Opdracht van Afo Fransje.

Een afo betekent in Suriname meestal een voorouder of overgrootouder; in de context van Afo Fransje gaat het om een wijze oudere/voorouderfiguur die verhalen, lessen en waarschuwingen doorgeeft aan jongere generaties.

Je hebt “De opdracht van Afo Fransje” geschreven én geregisseerd. Kan je aan de lezer kort iets vertellen waar deze voorstelling over gaat ?

De jeugdtheatervoorstelling De Opdracht van Afo Fransje gaat over vier jongeren die voor school samen een presentatie over Ketikoti moeten maken. Gaandeweg ontdekken ze hoe het verleden doorwerkt in hun eigen leven en worden ze uitgedaagd na te denken over wat vrijheid vandaag betekent.

Jullie speelden op scholen in verschillende delen van Suriname. Wat viel je op aan de reacties van de kinderen — waren er verschillen tussen scholen of districten?

Reacties verschilden per school, ook binnen districten. Sommigen waren heel uitbundig in het meedoen en reageren, anderen veel ingetogener, maar allemaal waren ze betrokken en aandachtig, ook al waren enkelen sceptisch toen ze het lokaal binnenstapten. Zo was er een jongetje dat er vantevoren helemaal geen zin in had want hij hield niet van toneel, maar gedurende het stuk zo gegrepen werd dat hij meebewoog op de choreografieen en meeklapte op ritmes. Hij vond toneel toch wel leuk, zei hij na afloop.

In Moengo vertelden de kinderen over de Binnenlandse Oorlog, omdat dat de verhalen waren die hun afo’s en oma’s aan hun vertelden. In andere lokaties was het huisvestingsprobleem heel herkenbaar, of afwezige ouders.

Na iedere voorstelling gingen jullie met de leerlingen in gesprek. Is er een vraag, uitspraak of reactie van een kind die je nog steeds bijblijft?

Een jongetje zei dapper: “Sinds mijn moeder dood is ben ik niet meer vrij” Dit nadat een aantal kinderen voor hem vertelden over wat vrijheid is voor hun: gek mogen doen, als ze zichzelf mogen zijn, als ze zingen in hun kamer, mogen zeggen wat ze willen.

Je hebt eerder met Urban Myth gewerkt, voor de productie In Kleur (Amsterdam, 2024) . Hoe was het om nu in Suriname een eigen voorstelling voor Surinaamse jongeren te maken en die daar daadwerkelijk te zien landen?

Het grootste verschil was dat dit helemaal mijn eigen voorstelling was, en zelf regisseren geeft natuurlijk ook een ander gevoel.
Toch vond ik beide ervaringen waardevol. Voorstellingen maken voor jongeren hier, daar had uiteraard al ik ervaring mee, maar niet voor zulke jonge jongeren.
Het is echt een enorm verschil om te zien hoe het hier bij ze aankomt, omdat het hun realiteit is, het zijn hun verhalen. Over hun haren, hun namen, hun voorouders, hun armoede, hun grapjes. En daar reageerden ze allemaal op. Wat wil je nog meer als maker?

Na 18 voorstellingen en alle gesprekken eromheen: waar ben je het meest trots op — en waarvan denk jij nu: hier moeten we absoluut mee verder?

Ik ben er trots op dat het is gelukt een voorstelling te maken die kinderen/jongeren van verschillende achtergronden en in verschillende omstandigheden aanspreekt, maar die ook door volwassenen werd gewaardeerd. Ik denk dat deze manier van lokaal gemaakte, laagdrempelige maar wel inhoudelijke voorstellingen naar de kinderen brengen door zou moeten gaan. Maar ook Afo Fransje’s verhaal zou nog doorverteld moeten worden: dus op naar de 100 voorstellingen!

UITGELICHT
De voorstelling werd ook uitgevoerd tijdens de eerste Heritage Month (augustus 2026) in Suriname.

Over IN KLEUR (Nederland)
In Kleur was van 2022-2025 een samenwerking tussen de Toneelmakerij, Urban Myth en Theater De Krakeling, met als doel het vieren en herdenken van Keti Koti door middel van theater, eten en gesprekken. Het maakt onderdeel uit van het landelijke initiatief Theater voor Keti Koti.

Terug naar nieuwspagina